Web hosting altyapısında kullanılan disk teknolojisi, bir sitenin hızını, tepki süresini ve aynı anda kaldırabileceği kullanıcı sayısını doğrudan etkiler. Günümüzde birçok hosting firması “SSD” ve “NVMe SSD” ibarelerini kullanıyor; fakat aralarındaki gerçek fark çoğu zaman yüzeysel anlatılıyor. Bu içerikte NVMe ile klasik SSD arasındaki teknik farkları, gerçek kullanım performansını ve hangi senaryoda hangisinin tercih edilmesi gerektiğini detaylı şekilde öğreneceksiniz.
İçindekiler
NVMe ve SSD Nedir? Temel Mantık
SSD (Solid State Drive), mekanik disklerde (HDD) bulunan dönen plakalar yerine NAND flash bellek kullanan depolama birimidir. Bu sayede çok daha hızlı veri okuma/yazma performansı sağlar. Ancak klasik SSD’lerin büyük çoğunluğu SATA arabirimi kullanır ve bu arabirim hız konusunda sınırlayıcıdır.
NVMe (Non-Volatile Memory Express) ise doğrudan PCIe hattı üzerinden çalışan yeni nesil bir depolama protokolüdür. SATA’nın aksine CPU ile çok daha hızlı iletişim kurar ve paralel işlem kapasitesi oldukça yüksektir.
Özetle:
SSD = Depolama teknolojisi (genellikle SATA üzerinden çalışır)
NVMe = SSD’nin daha hızlı çalışan yeni nesil iletişim protokolü
Bu yüzden her NVMe bir SSD’dir ama her SSD NVMe değildir.
Teknik Performans Karşılaştırması
Hız (Okuma / Yazma)
Klasik SATA SSD’ler teorik olarak 550 MB/s civarında maksimum hız sunabilir. Bunun sebebi SATA III arabiriminin bant genişliği sınırıdır. NVMe diskler ise PCIe hatlarını kullandığı için bu sınırı aşar.
SATA SSD: ~500-550 MB/s
NVMe Gen3: ~3,000-3,500 MB/s
NVMe Gen4: ~5,000-7,000 MB/s
Yani NVMe, klasik SSD’ye göre 6-12 kat daha hızlıdır.
Bu fark özellikle:
Büyük dosya transferlerinde
Yüksek trafik altında
Yoğun veritabanı işlemlerinde çok net hissedilir.
IOPS (Input/Output Operations Per Second)
Hosting performansında asıl fark sadece hız değil, saniyedeki işlem kapasitesidir.
SATA SSD: ~70,000 – 100,000 IOPS
NVMe: ~500,000 – 1,000,000+ IOPS
Bu ne demek?
Bir web sitesinde:
Çok sayıda kullanıcı aynı anda veri çekiyorsa
PHP/MySQL yoğun çalışıyorsa
CRM, E-ticaret, ERP gibi sistemler kullanılıyorsa
NVMe diskler çok daha akıcı ve gecikmesiz çalışır.
Gecikme (Latency)
NVMe diskler CPU ile doğrudan PCIe üzerinden konuştuğu için gecikme süreleri çok düşüktür.
SATA SSD gecikme: ~80-120 µs
NVMe gecikme: ~10-30 µs
Bu fark küçük görünse de yüksek trafikte:
Sayfa açılış hızını
Veritabanı sorgu süresini
API tepki hızını doğrudan etkiler.
Hosting Performansına Gerçek Etkisi
Web Sitesi Açılış Hızı
NVMe hosting kullanılan bir sunucuda:
Sayfa ilk byte süresi (TTFB) düşer
WordPress / PHP uygulamaları daha hızlı yanıt verir
Cache olmayan sayfalarda ciddi fark oluşur
Özellikle LiteSpeed, Redis, OPcache gibi sistemlerle birleşince NVMe diskler maksimum performans sağlar.
Veritabanı Performansı (MySQL / MariaDB)
NVMe’nin en büyük fark yarattığı alan veritabanıdır.
Çünkü:
Çok sayıda küçük veri okuma/yazma işlemi yapılır
Random I/O çok yüksektir
Disk gecikmesi kritik rol oynar
E-ticaret, CRM, hasta kayıt sistemi, sipariş yönetimi gibi yazılımlarda NVMe:
Sorgu sürelerini düşürür
Kilitlenmeleri azaltır
Yoğun trafikte sistemin donmasını engeller
Yoğun Trafik Altında Stabilite
SATA SSD hosting düşük trafikte iyi performans verir. Ancak trafik arttığında disk kuyruğu oluşur ve performans düşer.
NVMe ise paralel işlem yapabildiği için:
Aynı anda daha fazla kullanıcıyı kaldırır
Ani trafik artışlarında çökmez
CPU ve RAM’i daha verimli kullanır
Bu yüzden profesyonel hosting firmaları artık NVMe altyapıya geçmektedir.
NVMe Hosting Kimler İçin Şart?
NVMe hosting özellikle şu projelerde ciddi fark yaratır:
E-ticaret siteleri (WooCommerce, Opencart, Shopify backend)
CRM / ERP / Özel yazılım sistemleri
Yüksek trafikli WordPress siteleri
Haber siteleri
API servisleri
Oyun sunucuları
Resim/video işleme sistemleri
Büyük veritabanı kullanan projeler
Basit tanıtım siteleri için SSD yeterli olabilir, fakat büyüme hedefi olan projelerde NVMe uzun vadede avantaj sağlar.
SSD Hosting Hala Yeterli mi?
Evet, bazı durumlarda SATA SSD hala yeterlidir:
Düşük trafikli blog siteleri
Kurumsal tanıtım siteleri
Tek sayfalık landing page projeleri
Cache ağırlıklı çalışan sistemler
Ancak fiyat farkı günümüzde oldukça azaldığı için yeni kurulan projelerde NVMe tercih etmek daha mantıklıdır.
NVMe Hosting’in Gerçek Avantajları
Çok daha hızlı disk erişimi
Daha düşük gecikme
Yüksek IOPS kapasitesi
Yoğun trafikte stabil performans
Veritabanı işlemlerinde ciddi hız artışı
Daha hızlı backup ve restore
Sunucu kaynaklarının daha verimli kullanımı
Sonuç: NVMe mi SSD mi?
Kısa ve net:
Performans öncelikliyse → NVMe
Bütçe çok kısıtlıysa → SSD
Profesyonel hosting → NVMe
Büyüyen projeler → Kesinlikle NVMe
Günümüzde modern hosting altyapısında NVMe artık lüks değil, standart haline gelmiştir.
